एम्बुलेन्समै ‘तस्करीको जालो’ ! रसुवामा ७० लाखको चिनियाँ चुरोट बरामद, राजनीतिक कनेक्सनको छायाँ गहिरियो

रसुवा – जीवनरक्षक सेवाका लागि प्रयोग गरिने एम्बुलेन्स नै अवैध तस्करीको माध्यम बनेको गम्भीर घटना रसुवामा बाहिरिएको छ। ७० लाखभन्दा बढी मूल्यको चिनियाँ चुरोटसहित एम्बुलेन्स नियन्त्रणमा लिएपछि यस प्रकरणले संगठित तस्करी सञ्जालसँगै राजनीतिक पहुँच र प्रभावको आशंका झन् बलियो बनाएको छ।
चैत ६ गते बेलुका करिब ८ बजे जिल्ला रसुवाको उत्तरगया गाउँपालिका–५, बेत्रावतीस्थित पासाङ ल्हामु राजमार्ग सडकखण्डमा विशेष सूचनाका आधारमा प्रहरी चौकी बेत्रावतीबाट खटिएको टोलीले बागमती प्रदेश ०१००२ झ ७४२६ नम्बरको एम्बुलेन्सलाई रोकेर जाँच गरेको थियो।योजनाबद्ध रूपमा लुकाइएको चुरोट बरामद जाँचका क्रममा एम्बुलेन्सको अगाडिको सिटमुनि र पछाडिको भागमा अत्यन्तै योजनाबद्ध तरिकाले लुकाइछिपाइ राखिएको HORMONIZATION लेखिएको ३,९४० बट्टा चिनियाँ चुरोट बरामद भएको प्रहरीले जनाएको छ। बरामद चुरोटको अनुमानित मूल्य ७० लाख ९२ हजार रुपैयाँ रहेको छ।
प्रहरीले एम्बुलेन्स चालक आमाछोदिङमो गाउँपालिका–३ का ४३ वर्षीय दावा नुर्पु तामाङलाई नियन्त्रणमा लिएको छ। उनी गत्लाङ स्वास्थ्य चौकीसँग सम्बन्धित एम्बुलेन्स चालक रहेको खुलेको छ।
‘बिरामी’को आवरणमा अन्य तीन जना
एम्बुलेन्समा सवार अन्य तीन जना—२७ वर्षीय मार्कुस तामाङ, ३२ वर्षीय शुसिल तामाङ र ३६ वर्षीया सुनिता तामाङ—लाई प्रारम्भिक रूपमा ‘बिरामी’को रूपमा प्रस्तुत गरिएको थियो। तर, चुरोट लुकाउने तरिका र घटनाको प्रकृतिले उनीहरूको भूमिकामाथि पनि गम्भीर अनुसन्धान आवश्यक देखिएको छ।
गहिरिँदो राजनीतिक कनेक्सन
यस घटनाले थप संवेदनशील रूप त्यतिबेला लिएको छ, जब पक्राउ परेका चालक दावा नुर्पु तामाङ स्थानीय तहकी उपाध्यक्ष चण्डिका तामाङ का दाजु रहेको खुलासा भयो।
त्यसैगरी, गत्लाङ स्वास्थ्य चौकीका प्रमुख निमा नुर्पु तामाङ उपाध्यक्ष चण्डिका तामाङका भेनाजु (बहिनीपक्षका नाता) रहेको तथ्यले यो प्रकरणमा पारिवारिक तथा राजनीतिक सञ्जालको सम्भावना झन् गहिरो बनाएको छ।
बालेन शाहले दिएको एम्बुलेन्स दुरुपयोग ?
अझ रोचक पक्ष के छ भने, प्रयोग गरिएको उक्त एम्बुलेन्स बालेन्द्र शाह (बालेन शाह) काठमाडौं महानगरपालिकाको प्रमुख हुँदा प्रदान गरिएको सवारी साधन भएको खुल्न आएको छ। सार्वजनिक सेवाका लागि दिइएको एम्बुलेन्स यसरी अवैध तस्करीमा प्रयोग भएको घटनाले गम्भीर नैतिक र प्रशासनिक प्रश्न खडा गरेको छ।
केरुङ–बेत्रावती तस्करी रुट सक्रिय
प्रारम्भिक अनुसन्धानअनुसार, चीनको केरुङ क्षेत्रबाट ल्याइएको चुरोट रसुवा हुँदै नुवाकोटतर्फ लैजाँदै गर्दा बेत्रावतीमा समातिएको हो। यसले केरुङ–रसुवा–बेत्रावती रुट लामो समयदेखि तस्करीका लागि प्रयोग हुँदै आएको संकेत गर्दछ।
स्थानीय स्रोतका अनुसार, यही एम्बुलेन्स प्रयोग गरी यसअघि पनि भेप, सुनलगायतका अवैध सामग्री ओसारपसार हुँदै आएको आशंका गरिएको छ। तर, यस्ता गतिविधि रोक्न प्रभावकारी कदम नचालिएको भन्दै प्रशासनमाथि प्रश्न उठ्न थालेको छ।
प्रशासन र सुरक्षा निकायमाथि दबाब
घटनाले सुरक्षा संयन्त्रको प्रभावकारिता, निगरानी प्रणाली र राजनीतिक प्रभावबारे गम्भीर बहस सुरु गराएको छ। यदि एम्बुलेन्सजस्तो संवेदनशील सवारी साधन नै पटक–पटक दुरुपयोग भइरहँदा पनि नियन्त्रण हुन सकेन भने, यसले राज्य संयन्त्रको कमजोरी उजागर गर्छ।
अहिले के हुँदैछ ?
प्रहरीले एम्बुलेन्स, बरामद चुरोट र संलग्न व्यक्तिहरूलाई नियन्त्रणमा लिएर विस्तृत अनुसन्धान अघि बढाएको जनाएको छ। चालकलाई केन्द्रमा राखेर सोधपुछ भइरहेको छ भने अन्य व्यक्तिहरूको भूमिका र सम्भावित सञ्जालबारे अनुसन्धान तीव्र बनाइएको छ।
जनताको माग : ‘मूल जालोसम्म पुग्नुपर्छ’
यस घटनापछि सर्वसाधारणले निष्पक्ष छानबिन, राजनीतिक प्रभावबाट मुक्त अनुसन्धान र दोषीमाथि कडा कारबाहीको माग गरेका छन्। केवल चालक वा सतही तहका व्यक्तिमाथि कारबाही गरेर सीमित नराखी, यसको पछाडि रहेका वास्तविक सञ्जाल, योजनाकार र सम्भावित संरक्षणदातासम्म पुग्नुपर्ने दबाब बढ्दो छ।
एम्बुलेन्सजस्तो जीवनरक्षक साधनलाई तस्करीको माध्यम बनाइनु केवल कानुनी अपराध मात्र होइन, मानवीय मूल्यविरुद्धको गम्भीर अपराध पनि हो। यदि यस्तो प्रवृत्तिलाई समयमै नियन्त्रण गर्न सकिएन भने यसले राज्यप्रतिको विश्वासमा गहिरो असर पार्ने निश्चित छ।